ขนมในศาสนา และประเพณี

posted on 19 Jul 2009 13:20 by hdd4-chompoo in khanomthai

 "ขนมไทย" เป็นมรดกทางวัฒนธรรมของประเทศไทยมานับพันปี ถือเป็นเอกลักษณ์และวัฒนธรรมของชาติซึ่งอยู่คู่กับสังคมไทยมาอย่างช้านาน ในสมัยก่อนขนมไทยจะทำเฉพาะเวลามีงานเท่านั้น ไม่ว่าจะเป็นในงานเทศกาล งานประเพณี งานประเพณี งานทางศาสนา หรือการประกอบพิธีกรรมต่างๆ เพราะผูกพันกับประเพณีและวัฒนธรรมไทยเพื่อใช้ในงานประเพณีและงานมงคล ทั้งนี้ ขนมในงานมงคลก็มักมีชื่ออันเป็นมงคลและมีความหมายไปในทางที่ดี  

 


          โดยเฉพาะชื่อขนมที่มีคำว่า "ทอง" ประกอบ คนไทยเราถือว่าทองเป็นของดีมีมงคล ซึ่งการที่นำขนมที่มีคำว่า "ทอง" มาใช้ในงานมงคลก็เพื่อที่จะได้มีบุญกุศลมีเงินมีทอง มีลาภยศ สรรเสริญ สมชื่อขนมนั่นเอง

งานบุญออกพรรษาหรืองานตักบาตรเทโว


ข้าวต้มมัดหรือข้าวต้มผัดเป็นดาวดวงเด่นของงานบุญออกพรรษาหรืองานตักบาตรเทโว

ของภาคกลางจะห่อและ   มัดเป็นกลีบโดยใช้ใบตองและเชือกกล้วย

ส่วนทางใต้ห่อเป็นทรงกรวยโดยใช้ใบกะพ้อแต่แต่ไม่มัด บางท้องถิ่นห่อเป็น

ก้อนด้วยใบเตยหรือใบอ้อย แล้วไว้หางยาว เรียกว่า "ข้าวต้มลูกโยน"

การนำข้าวต้มมัดมาใส่บาตรทำบุญจนเกิดขึ้นเป็นธรรมเนียมนั้นมีจุดประสงค

์เพื่อให้พระภิกษุสงฆ์ใช้เป็นเสบียง ในการเดินทางไปเผยแพร่พระธรรมคำสอน

ซึ่งยึดเป็นแบบแผนมาตั้งแต่สมัยโบราณ

งานมงคลต่างๆ

.ในงานมงคลต่าง ๆ ของไทยอย่างงานแต่งงาน งานทำบุญอายุ

งานขึ้นบ้านใหม่ งานบวช ฯลฯ     ขนมไทยได้เข้าไปมีบทบาทใน

สำรับอาหารหวานที่ทำขึ้นเลี้ยงพระและ

สำรับอาหารหวานสำหรับเลี้ยง แขกเหรื่อมาเนิ่นนานแล้ว

เนื่องจากความเชื่อที่สืบทอดต่อ ๆ กันมาว่า ขนมหวาน

เป็นอาหารพิเศษสำหรับผู้มีบุญ ความหวานช่วย

สร้างสรรค์มิตรภาพและความรัก ดังนั้นจึงอาจกล่าวได้ว่า

สำหรับสังคมไทยแล้ว ขนมหวานของไทยมีความหมายเกี่ยวข้อง

กับบุญกุศล ความรัก ความสุข และความสามัคคี


งานทำบุญเลี้ยงพระ



            ขนมหวานของไทยที่นิยมทำขึ้นเพื่อทำบุญเลี้ยงพระในงานมงคล

ได้แก่ ขนมตระกูลทองทั้งหลาย อาทิ ทองหยิบ ทองหยอด ฝอยทอง ทองเอก

และขนมที่มีชื่ออันเป็นมงคลอย่าง ขนมถ้วยฟู ขนมชั้น ฯลฯ ขนมที่ใช

้เฉพาะในพิธีแห่ขันหมากงานแต่งงานก็มี ขนมกง ขนมสามเกลอ

ขนมพระพาย ขนมโพรงแสม ขนมชะมด ฯลฯ ขนมที่ใช้ติดกัณฑ์เทศน์

ก็มีขนมหน้านวล ขนมชั้น ขนมฝักบัว ขนมผิง ขนมทองม้วน ฯลฯ



งานแต่งงาน


.ขนมในงานมงคลอื่น ๆ ก็มีชื่ออันเป็นมงคลและ

มีความหมายไปในทางที่ดี เช่นกัน อาทิ
* ขนมกงหรือขนมกงเกวียน ซึ่งหมายถึงกงเกวียนที่หมุนไป

ข้างหน้าเช่นเดียวกับพระธรรมจักร ความหมายที่ต้องการสื่อถึงงานแต่งงานก็คือ

ต้องการให้คู่บ่าวสาวรักและครองคู่อยู่ด้วยกันชั่วนิจนิรันดร์


* ขนมสามเกลอ ซึ่งเป็นขนมที่แสดงถึงความสามัคคี

 

และไม่มีวันพรากจากกัน โดยใช้เป็นขนมเสี่ยงทายในงาน 

  แต่งงาน ลักษณะของขนมสามเกลอเป็นลูกกลม ๆ เรียงกัน ๓ ลูกแบบ

ก้อนเส้า การเสี่ยงทายจะดูกันตอนทอด กล่าวคือ ถ้าทอดแล้ว

ยังอยู่ติดกัน ๓ ลูก ถือว่าบ่าวสาวจะรักใคร่กลมเกลียวกัน

ถ้าทอดแล้วติดกัน ๒ ลูกแสดงว่าจะมีลูกยากหรือไม่มีเลย

และถ้าหลุดจากกันหมด ไม่ติดกันเลย แสดงว่าชีวิตคู่จะไม่ยั่งยืน

หรือชีวิตสมรสจะไม่มีความสุข อีกนัยหนึ่ง…ถ้าทอดขนมสามเกลอแล้วพองฟูขึ้นจะถือว่าเป็น

คู่ที่เหมาะสมกับราวกิ่งทองกับใบหยก      แต่ถ้าทอดแล้วด้าน ไม่พองฟู ก็ถือว่าใช้ไม่ได้


ประวัติขนมสามเกลอ
เป็นขนมเสี่ยงทายในพิธีแต่งงาน ถ้าขนมยังติดกันทั้ง 3 ลูกในขณะที่ทอด หมายความว่า คู่บ่าวสาวที่จะแต่งงานจะอยู่ด้วยกันดี ตลอดจนมีลูกด้วยกัน แต่ติดกันอยู่เพียง 2 ลูก หมายความว่า มีลูกยากหรือไม่มี ถ้าแยกหรือหลุดออกทั้ง 3 ลูก หมายความว่า อยู่ด้วยกันไม่ยืด

ขนมชนิดนี้แบ่งออกเป็น 2 ส่วน คือส่วนที่เป็นไส้ที่ทำจากน้ำตาลมะพร้าว มะพร้าวขูด และงา แล้วเอามาหุ้มด้วยแป้งข้าวเหนียว ส่วนที่สอง ทำจากไข่ไก่ (อาจจะใส่สีผสมอาหารด้วย เพื่อเพิ่มความสวยงาม) ที่นำมาโรยบนกระทะเป็นแผ่นบางๆ เพื่อนำมาห่อตัวขนม

ส่วนผสม
แป้งข้าวเหนียว 2 ถ้วย
ถั่วทองเลาะเปลือกคั่วให้สุกบดหยาบ ๆ 1/2 ถ้วย
น้ำตาลปึก 1 ถ้วย
มะพร้าวทึนทึกขูดด้วยกระต่ายจีน 1 1/2 ถ้วย
น้ำ 5-8 ช้อนโต๊ะ

วิธีทำ
1. นำมะพร้าวผสมกับน้ำตาลปึก แล้วกวนในกระทะทองด้วยไฟกลาง
2. พอเริ่มจับตัวกันจะเหนียวจึงใส่ถั่วที่คั่วแล้วลงไปกวนต่อไปจนเหนียวปั้นได้ นำมาปั้นเป็นลูกกลมๆ พักไว้
3. นำแป้งข้าวเหนียวนวดกับน้ำปั้นได้แล้วแผ่หุ้มไส้มะพร้าวไว้ทุกลูก
4. นำขนม 3 ลูก มาบีบให้ติดกันเป็นรูปสามเหลี่ยม เอาไม้เสียบให้ติดกันเป็นชุด (แบบเดียวกับขนมกง) แล้วนำไปชุบแป้งทอดอย่างขนมกง แป้งที่ใช้ชุบก็ใช้เช่นเดียวกัน
วิธีทำฝาชี
ทำเช่นกับขนมกง แต่ปักไม้ 3 อันให้เป็นรูปสามเหลี่ยม มัดปลายไม้ให้แน่น แล้วใช้ไข่สีต่างๆ หุ้ม

ขนมสามเกลอสูตรที่ 2
ส่วนผสม
มะพร้าวทึนทึก 2 ถ้วยตวง
ถั่วทอง 1 ถ้วยตวง
น้ำตาลปี๊บ 1 ถ้วยตวง
แป้งข้าวเจ้า 1 ถ้วยตวง
แป้งข้าวเหนียว 2 ช้อนโต๊ะ
ผงฟู 1 ช้อนชา
น้ำปูนใส 2 ช้อนโต๊ะ
กะทิข้นๆ 3/4-1 ถ้วยตวง
เกลือป่น 1/8 ช้อนชา
น้ำมันสำหรับทอด 3 ถ้วยตวง
วิธีการทำ
1. นำถั่วคั่วใส่รังถึงนึ่งประมาณ 45 นาที แล้วนำมาบดให้ละเอียด
2. เคล้ามะพร้าวกับน้ำตาลให้เข้ากันในกระทะทอง น้ำตาลแห้งไปให้เติมน้ำต้มใบเตย ลงประมาณ 2-4 ช้อนโต๊ะ ยกขึ้นตั้งไฟกวนไปจนเหนียวเป็นยางมะตูมจึงใส่ถั่วลงไป กวนให้เข้ากัน จนเหนียวปั้นได้จึงยกลงพักให้คลายร้อน
3. ปั้นเป็นลูกกลม ๆ ขนาดเส้นผ่าศูนย์กลาง 1 เซนติเมตร จับวางติดกัน 3 ลูก จนหมด
4. ผสมแป้งข้าวเจ้า แป้งข้าวเหนียวและผงฟูเข้าด้วยกัน ถ้าร่อนให้เข้ากันสัก 2 ครั้ง ได้ก็จะทำให้ส่วนผสมเข้ากันดียิ่งขึ้นทำหลุมตรงกลางชาม แป้งรอไว้
5. ผสมกะทิ น้ำปูนใสและเกลือคนให้เข้ากัน เทลงในหลุมแป้ง ที่เตรียมไว้ คนให้เข้ากับแป้งโดยใช้ลวดตีไข่
6. ตั้งกระทะให้ร้อน ใส่น้ำมันลงไปพอน้ำมันร้อนจึงจับขนมที่ ติดกัน แพละ 3 ลูก ชุบลงในแป้งนำลงทอดให้แป้งที่ชอบ กรอบออกสีเหลืองนวล ๆ ตักขึ้นให้สะเด็ดน้ำมัน
หมายเหตุ
แป้งสำหรับชุบขนมสามเกลือ อาจจะใช้แป้งสาลีทั้งหมดได้ แต่กรอบอย่างนิ่มนวล ถ้าใช้แป้งข้าวเจ้ากรอบทนแต่มีความแข็ง มากกว่าแป้งสาลี แป้งที่ชุบต้องปรับให้ข้น แต่พอดีถ้าชุบแล้วติด หนาเกินไปให้เติมน้ำทีละ 1 ช้อนโต๊ะ แล้วลองชุบทอดใหม่ ถ้าแป้งข้นกำลังพอเหมาะมือทอดเสร็จแล้วจะมีตุ่มพองใสอยู่ทั่วไป เรียกกันว่ามีเพชรพลอยเกาะอยู่แพรวพราย
กลเม็ดเคล็ดลับ
ขนมสามเกลอจะต้องมีขนม 3 ก้อนเกาะกันอยู่เป็นแพสาม เหลี่ยม แป้งที่ชอบหนาบางกำลังดี ถ้าบางมากก็จะไม่เกาะกัน เนื้อขนมนุ่ม แป้งข้างนอกกรอบแต่ไม่กระด้าง รสหวานอ่อน ๆ และมัน




สาเหตุที่คนไทยในสมัยโบราณใช้ขนมดังกล่าวในงานมงคล

ก็เนื่องจากชื่ออันเป็นมงคลนั่นเอง โดยเฉพาะชื่อขนมที่มีคำว่า "ทอง" ประกอบ คนไทยเราถือว่าทองเป็นของดีมีมงคล ซึ่งการที่นำขนมที่มี      คำว่า "ทอง" มาใช้ในงานมงคลก็เพื่อที่จะได้มีบุญกุศลมีเงินมีทอง มีลาภยศ สรรเสริญ สมขื่อขนมนั่นเอง

 


งานเลี้ยงต่างๆ

.........นอกจากงานบุญและงานมงคลดังกล่าวแล้ว ในสมัยก่อนยังมีงานเลี้ยงใหม่ของเหล่าเศรษฐีและข้าราชการผู้มีเมตตามุทิตาประจำใจ

ซึ่งจะเรียกชาวบ้านมา กินขนมกัน ขนมที่ถูกนำมาเลี้ยงในงานนี้ก็คือ

ขนมสี่ถ้วยอันได้แก่ ขนมไข่กบหรือเม็ดแมงลัก ขนมนกปล่อยหรือลอดช่อง ขนมนางลอยหรือข้าวเม่า และขนมไอ้ตื้อหรือข้าวเหนียวดำนึ่ง ขนมทั้ง ๔ ชนิดนี้ จะรับประทานร่วมกับน้ำกะทิ เรียกได้ว่าคนกินอิ่มอร่อยสบายท้อง คนทำคนปรุงได้บุญ และคนออกเงินเลี้ยงก็สุขใจที่ได้ทำบุญทำทานขนมไทยนัยแห่งยศถา

Comment

Comment:

Tweet

I conceive this website has got some rattling superb info for everyone. Dealing with network executives is like being nibbled to death by ducks. by Eric Sevareid. degdeabcdcegdkek

#119 By (162.227.102.112|162.227.102.112) on 2015-05-17 22:00

#118 By (94.23.59.45|148.251.91.38, 94.23.59.45) on 2015-04-08 13:16

#117 By (197.221.60.34|197.221.60.34) on 2015-04-06 02:38

#116 By (197.221.60.34|197.221.60.34) on 2015-04-06 02:37

#115 By (197.221.60.34|197.221.60.34) on 2015-04-06 02:36

#114 By (147.52.9.2|148.251.91.38, 147.52.9.2) on 2014-07-29 14:09

#113 By (178.238.228.26|148.251.91.38, 178.238.228.26) on 2014-07-15 10:46

#112 By (147.52.9.2|148.251.91.38, 147.52.9.2) on 2014-07-15 04:47

#111 By (190.128.149.34|178.63.0.194, 190.128.149.34) on 2014-06-29 16:09

#110 By (164.138.237.50|148.251.91.38, 164.138.237.50) on 2014-05-13 01:12

#109 By (164.138.237.50|148.251.91.38, 164.138.237.50) on 2014-05-13 01:11

Hello!
viagra canadan , cialis , cialis , cialis ,

#107 By (46.165.197.74|46.165.197.74) on 2014-04-28 07:41

Hello!
generic cialis , tadalafil , cialis , canadian cialis online , generic cialis ,

#106 By (46.165.197.74|46.165.197.74) on 2014-04-27 04:40

I really appreciate this post. I have been looking everywhere for this! Thank goodness I found it on Bing. You have made my day! Thx again!

#105 By (110.173.49.18|46.165.197.74, 110.173.49.18) on 2014-04-26 22:12

Enjoyed examining this, very good stuff, thankyou . While thou livest keep a good tongue in thy head. by William Shakespeare.

#104 By (46.130.251.37|46.130.251.37) on 2014-04-26 22:12

I appreciate you sharing this article.Thanks Again. Really Cool.

#103 By (37.187.138.129|46.165.197.74, 37.187.138.129) on 2014-04-26 22:12

Hi there. Simply just planned to request a simple dilemma.

#102 By (200.237.140.2|46.165.197.74, 200.237.140.2) on 2014-04-26 22:11

Perfect webpage you have at this website! Precisely how could i add in this blog's feed into my Rss reader?

#101 By (110.173.49.18|46.165.197.74, 110.173.49.18) on 2014-04-26 22:11

You made some really good points there. I checked on the internet for additional information about the issue and found most people will go along with your views on this site.

#100 By (114.6.34.194|46.165.197.74, 114.6.34.194) on 2014-04-26 22:10

Vigamox Without A Script in Columbus

#99 By (123.103.58.60|46.165.197.74, 123.103.58.60) on 2014-04-26 22:10

Mudbox is a software for 3D sculpting and painting which is developed by Autodesk.

#98 By (122.154.38.85|46.165.197.74, 122.154.38.85) on 2014-04-26 22:09

Hello!
buy canadian viagra , cialis online , cialis canada , generic cialis online , cheap viagra ,

#97 By (192.99.11.98|46.165.197.74, 192.99.11.98) on 2014-04-26 22:09

Hello!
buy canadian viagra , cialis online , cialis canada , generic cialis online , cheap viagra ,

#96 By (46.165.197.74|46.165.197.74) on 2014-04-26 22:09

Hello!
viagra online , cialis sale , order viagra , order cialis ,

#95 By (46.165.197.74|46.165.197.74) on 2014-04-26 22:04

Hello!
viagra , cialis , cheap online pharmacy , cialis , online cialis ,

#94 By (46.165.197.74|46.165.197.74) on 2014-04-24 04:54

Hello!
viagra , viagra online , cheap cialis online , generic viagra online pharmacy , cialis online ,

#93 By (46.165.197.74|46.165.197.74) on 2014-04-23 09:55

#92 By (125.209.115.10|46.165.197.74, 125.209.115.10) on 2014-04-22 21:11

Hello!
http://b4viagra-online.com/ , http://b4cialis-online.com/ , http://z4viagra-online.com/ , http://z4cialis-online.com/ ,

#91 By (46.165.197.74|46.165.197.74) on 2014-04-22 16:20

Hello!
viagra , cialis , tadalafil , cialis , viagra ,

#90 By (46.165.197.74|46.165.197.74) on 2014-04-22 13:26

Hello!
cialis , generic viagra , cialis , generic viagra , order cialis ,

#89 By (46.165.197.74|46.165.197.74) on 2014-04-20 18:32

#88 By (178.219.172.20|46.165.197.74, 178.219.172.20) on 2014-04-20 11:30

Its like you read my mind! You seem to know a lot about this, like you wrote the book in it or something. I think that you can do with a few pics to drive the message home a bit, but instead of that, this is fantastic blog. A fantastic read. I will definitely be back.

#87 By (194.186.163.90|46.165.197.74, 127.0.0.1, 194.186.163.90) on 2014-04-20 08:00

I all the time used to read paragraph in news papers but now as I am a user of web thus from now I am using net for posts, thanks to web.

#86 By (176.221.64.42|46.165.197.74, 176.221.64.42) on 2014-04-20 07:59

griseofulvin psoriasis

#85 By (89.212.180.111|46.165.197.74, 89.212.180.111) on 2014-04-20 07:59

Valuable information. Fortunate me I discovered your web site by chance, and I am surprised why this coincidence didn't happened in advance! I bookmarked it.

#84 By (202.182.55.2|46.165.197.74, 202.182.55.2) on 2014-04-20 07:59

I like what you guys are up too. This kind of clever work and exposure!

#83 By (201.221.132.46|46.165.197.74, 201.221.132.46) on 2014-04-20 07:58

Keep working ,fantastic job!

#82 By (41.198.201.192|46.165.197.74, 41.198.201.192) on 2014-04-20 07:57

I was very pleased to discover this website. I wanted to thank you for your time for this fantastic read!!

#81 By (31.171.70.47|46.165.197.74, 31.171.70.47) on 2014-04-20 07:57

I simply couldn't depart your site prior to suggesting that I actually loved the standard info an individual supply for your guests? Is going to be back regularly in order to inspect new posts.

#80 By (170.94.27.35|170.94.27.35) on 2014-04-20 07:57

Hello!
canadian cialis , tadalafil , viagra deals , generic viagra , cialis online ,

#79 By (46.165.197.74|46.165.197.74) on 2014-04-20 07:57

Hello!
erectile dysfunction viagra , buy cialis overnight shipping , viagra for women , cialis online ,

#78 By (46.165.197.74|46.165.197.74) on 2014-04-18 21:19

I discovered your blog web site website on the search engines and check several of your early posts. Always sustain up the very excellent operate. I lately additional increase Rss to my MSN News Reader. Looking for toward reading much far more on your part later on!

#76 By (103.10.228.30|95.211.218.103, 103.10.228.30) on 2014-04-17 14:32

Thanks for the post.Really looking forward to read more. Will read on

#75 By (37.79.254.147|95.211.218.103, 127.0.0.1, 37.79.254.147) on 2014-04-17 14:32

betamethasone acetatena phos

#74 By (203.77.251.122|95.211.218.103, 203.77.251.122) on 2014-04-17 14:32

We're a group of volunteers and starting a new scheme in our community.

#73 By (186.216.174.119|95.211.218.103, 186.216.174.119) on 2014-04-17 14:32

hi! , Everyone loves a persons writing quite definitely! promote many of us keep up a correspondence more info on your own document for Yahoo? I need a pro for this dwelling to unravel this dilemma. Could be that is definitely a person! Looking forward to search an individual.

#72 By (180.211.193.130|95.211.218.103, 180.211.193.130) on 2014-04-17 14:31

Good post. I study something more challenging on completely different blogs everyday. It is going to all the time be stimulating to learn content material from different writers and practice somewhat one thing from their store. I

#71 By (181.48.79.162|95.211.218.103, 181.48.79.162) on 2014-04-17 14:31

I truly appreciate this post. I have been looking all over for this! Thank goodness I found it on Bing. You've made my day! Thanks again!

#70 By (114.35.10.125|95.211.218.103, 114.35.10.125) on 2014-04-17 14:30